Uzman ve Başöğretmenlik Sınavlarına Hazırlık

Öğretmen haberleri ve gelişmelerden hemen haberdar olmak için Telegram kanalımıza katılın!

Öğretim yöntem ve teknikleri genellikle birbirine karıştırılmaktadır. 
❖ Yöntem ve teknik kavramları öğretim sürecinde farklı anlamlara gelmektedir.
Öğretim Yöntemi: Yöntem kazandırılması hedeflenen bilgi, tutum ve becerilerin öğretimde kullanılan usul ve  yollarıdır.
Öğretim Tekniği: Öğretmenin öğretim yöntemlerini kendine özgü uygulama biçimleridir.
ANLATIM YÖNTEMİ: Anlatım yöntemi öğretmenin kendisini dinleyen öğrencilere bilgilerini sözel olarak etkisiz bir 
biçimde ilettiği geleneksel bir yöntemdir.
Anlatım Yönteminin Yararlı Yönleri:
❖ Bu yöntem bilgileri kalabalık öğrenci veya dinleyici gruplarına iletmek için yararlıdır.
❖ Öğrencilere dersin içeriği konusunda bütüncül bir görüş kazandırır.
❖ Konunun anlatılmasında veya dersin işlenmesinde aktif olan sadece öğretmen olduğu için zaman ekonomik 
kullanılabilir.
❖ Öğretmen farklı bir görüşle karşılaşmayacağı için bu durum öğretmene güven verir.
❖ Bu yöntemin uygulanması kolay ve ekonomiktir.
❖ Anlatım yöntemi çok sık kullanılmaktadır. 
❖ Kötü ve yanlış kullanımı nedeniyle en etkisiz yöntem olarak da bilinmektedir. 
❖ Anlatım yöntemi öğrencileri etkisiz kıldığı için günümüzde geçerliliği kalmamış bir yöntem olarak da 
değerlendirilmektedir.
Anlatım Yönteminin Eksik Yönleri:
❖ Dinleyicilerin ilgi ve gereksinimlerinin karşılanıp karşılanmadığını belirleyecek bir ölçek yoktur.
❖ Öğretim sırasında öğrencilere soru sorma izni verilmediği için geri dönütün olmaması eksik bir iletişime sebep 
olur.
❖ Bu yöntemde ayrıntı bilgi vermede oldukça zordur.
❖ Dinleyiciler çok pasif olduğu için bu yöntemde dinleyicileri tanımak güçtür. 
❖ Duygusal tutumlar ve psikomotor öğrenmenin oluşumu bu yöntemde çok enderdir.
❖ Öğrencinin derste pasif oluşu bilişsel öğrenmeyi engeller.
❖ Sadece anlatım yapmak öğrenciyi çabuk sıkar.
UZMAN VE BAŞÖĞRETMENLİK SINAVLARINA HAZIRLIK  ÖĞRENME VE ÖĞRETME SÜREÇLERİ
Konu Anlatım Ders Notu Bahattin Kuş-Fatih BTR Öğretmeni/Şehit Ümit Özet Ortaokulu
Tarih: 23 Haziran 2022 Perşembe
Konu Adı:
UZMAN VE BAŞÖĞRETMENLİK Whatsapp Grubumuza aşağıda verilen linkten veya yandaki QR kodu okutarak katılabilirsiniz.
Etkinlik No: 001 Etkinlik Türü:
Yüzdesi (%): 12
ÖĞRENME VE ÖĞRETME SÜREÇLERİ
Öğrenme ve Öğretme Yöntemleri
1. Anlatım Yöntemi 5. Grup Tartışması Yöntemi
2. Gösteri (Demonstrasyon) Yöntemi 6. Problem Çözme Yöntemi
3. Gözlem Gezi Yöntemi 7. Örnek Olay İncelemesi Yöntemi
4. Laboratuvar Yöntemi 8. Diğer Öğretim Yöntemleri
Not: Öğretme etkinliklerinin önceden hazırlanmış bir program çerçevesinde amaçlı, planlı, düzenli ve kontrollü  olarak yapıldığı yerler okullardır. Okullarda gerçekleştirilen öğrenme-öğretme etkinlikleri öğretim olarak adlandırılır. 
Yani öğretim, öğretme ve öğrenmeyi kapsamaktadır.
Bilgi İşleme Kuramı' na göre ise öğrenme duyu organları tarafından algılanan bilginin beyine hafıza kayıt edilmesi 
sonucunda meydana gelir. Burada öğrenilen bilgi algılarız. Zihne kayıt ederiz. Hatırlanırız ve kullanılırız.
Ahlak Gelişimi: Ahlak gelişimi  kişinin toplumsal değer  yargılarını edinerek içinde 
bulunduğu çevreye uyumunu,  fakat sonuç olarak kendi ilke ve  değer yargılarını oluşturmasını  amaçlar.
Davranışçı öğrenme 
kuramlarına göre  öğrenme, uyarıcı ile tepki  arasında kurulan bağ  sonucu oluşur.
Organizmanın 
istenmeyen  davranışının gösterme  olasılığının azaltılması  için yapılan işlemlere  ceza denir.
Bilişsel Davranışlar: Dikkat,  algılama, hatırlama, sebep sonuç ilişkisi kurma, hayal etme gibi  zihinden oluşturulan eylemleri  kapsamaktadır.
GÖSTERİ YÖNTEMİ: Gösteri yöntemi bir öğretmen ya da bir uzmanın öğrencilerin önünde bir işlemin nasıl 
yapılacağını işlem basamakları ile açıklaması ve nasıl yapılacağını göstermesidir.
Gösteri Yönteminin Amacı: Öğrencilere bir şeyin uygun bir şekilde nasıl yapılacağını öğretmektir. Bu nedenle, 
gösteri yöntemi ile bir olay veya olgu açıklanırken, gösterinin amaçları öğrencilere açıklanmalı, gösteri sırasında  hem görsel hem de sözel iletişimin birlikte kullanılmasına özen gösterilmelidir.
Gösteri Yönteminin Yararlı Yönleri:
❖ Gösteri yöntemi eğer ilkelerine uygun olarak yapılırsa çeşitli faydalar sağlar.
❖ Öğrenme görerek ve işiterek olduğu için öğrenilen bilgilerin hafızada kalması da uzun süreli olur.
❖ Kelimelerin yetersiz olduğu fikirler, prensipler, hareketler ve kavramların açıklanması için kullanılır. 
❖ İyi bir gösteri öğrencilerin dikkatini çeker.
❖ Gösteri yapanın sadece materyale ihtiyacı vardır. Bu açıdan oldukça ekonomiktir.
❖ Öğrenciler de gösterileri yönetebilirler. Böylece beceri ve tutumları gelişir. 
❖ İyi bir gösteri işlemin standartlarını ortaya koyar.
❖ Öğrenciler el sanatları, resim, müzik ya da beden eğitimi gibi alanlarda güdülenirler.
❖ Özellikle beceriler sahasında yararlıdır.
❖ Toplumdaki insan kaynaklarını kullanmak için en mükemmel yöntemdir.
Gösteri Yönteminin Sınırlılıkları:
❖ Bu yöntemde gösterici çok fazla planlama ve hazırlık yapmalıdır.
❖ Gösterici dönütlere dikkat etmeksizin yalnızca “Göster ve anlat” ilkesini uygularsa etkisiz olabilir.
❖ Gösteri yöntemi kalabalık sınıflarda ya da çok küçük objelerde tam olarak uygulanamaz. Çünkü iki durumda
da öğrencilerin tümü gösteriyi rahatlıkla izleyemeyebilir.
❖ Gösterinin görsel kısmı, işitsel kısmı ile tutarlı değilse (birlikte olmazsa) öğrenciler karıştırabilirler.
❖ Gösteri “anlama” olmaksızın “taklit etme” ye dayanır. Karmaşık bir gösteride öğrenciler başarısızlık ya da eksiklik 
duygusuna kapılabilirler.
❖ Bilişsel ya da yüksek seviyeli duygusal öğrenmede kullanımı güçtür.
❖ Gösterilerin çoğu fazla zaman alır.
GEZİ-GÖZLEM YÖNTEMİ: Gözlem metodu, her çocukta var olan araştırma eğiliminin değerlendirilmesi olarak  ortaya çıkmıştır. Eğitim-öğretimde gözlem, varlık ve olayların kendi tabi ortamlarında plânlı ve amaçlı olarak  incelenmesi demektir.
Gözlem Gezi Yönteminin Kapsamı:
❖ Eğitsel amaçları gerçekleştirmek için okul tarafından organize edilen geziye ilişkin faaliyetlerin tümü gözlem gezisi yönteminin kapsamına girmektedir.
❖ Eğitime yapılan en eski eleştirilerden biri, kapalı kapılar arkasında gerçek öğrenmeye yer vermemesidir.
❖ Gözlem gezisi yöntemi bu eleştirileri bir ölçüde karşılamaktadır. Çünkü bu yöntemde öğrencilere “Gerçek
dünyayı görme” imkânı sağlanmaktadır. 
❖ Öğrenciler öğretim materyalinin olduğu yere giderek, gözlem yapma ve bu materyallerin doğal yerleşiminde  çalışma imkanına sahip olurlar.
Gözlem Gezi Yönteminin Faydaları
❖ Öğrencilerin organize eğitsel faaliyetlerden hoşlandıkları ve yararlandıkları tespit edilmiştir.
❖ Bu yöntem ile öğrencilere ilk elden tecrübe sağlanır.
❖ Her günkü bilinen tecrübeler öğrencilerin diğer öğrenme etkinliklerine temel teşkil eder.
❖ Öğrenciler çevrelerini daha iyi öğrenirler.
❖ Okul-çevre ilişkisi gelişir.
❖ Öğrencinin birden fazla duyu organına hitap eder.
❖ Kullanım sahası fazladır.
❖ Programda yer alan pek çok konuda öğretmen bu yöntemi kullanabilir.
❖ Sınıf öğretiminden gerçek öğretime doğru bir aşamadır.
Yapılandırmacı Yaklaşım:
Bilginin nasıl içselleştirildiği  ve düşünme sisteminin  nasıl işlediği konuları  üzerinde duran 
Yapılandırmacı  yaklaşımlar, büyük oranda  bilişsel kuramcılara  benzemektedirler.
Sürekli Pekiştirme: Bir davranışın her yapıldığında pekiştirilmesidir. Olumlu,  doğru ve istendik her davranışın ardından  pekiştireç verilen en basit pekiştirme  tarifesidir. Genellikle yeni bir şey  öğretilirken tercih edilir.
Örnek: Öğretmenin öğrencilerine her doğru  cevabında onlara bir artı vermesi.
Gözlem Gezi Yönteminin Uygulama Zorlukları ve Sınırlılıkları:
❖Bu yöntemin, Yasal sorumluluğu oldukça fazladır.
❖Disiplin kolayca sorun haline gelebilir.
❖Elverişli yer seçmek oldukça zordur organizasyonu genellikle çok karmaşıktır.
❖Gidiş-geliş güçtür ya da pahalıya mal olur.
❖Çok vakit alır, belirli bir süre ayırmak güçtür.
❖Gruba eşlik edecek kişi ya da kişilere ihtiyaç vardır. Bazen bu kişileri sağlamak zor olabilir.
❖Tam olarak planlanmazsa, zaman israfından başka bir şey olmaz. İyi planlanmamış bir gezi, diğer öğretmenleri  de bu yöntemi uygulamaktan vazgeçirebilir.
GRUP TARTIŞMASI YÖNTEMİ: Tartışma, iki veya daha çok kimsenin herhangi bir konuyu karşılıklı konuşarak,  birbirini dinleyerek, eleştirerek, gerektiğinde sorular sorarak incelemesine dayanan bir öğretim yöntemidir.
Grup Tartışması Yönteminde Dikkat Edilmesi Gereken En Önemli Unsuru: Yöntemin esası tüm grubun etkinliğe  katılmasıdır. Bu yöntemde iki önemli husustan birincisi açık bir amacının olması, ikincisi ön hazırlığı gerektirmesidir. 
Bu iki husus gerçekleşmediği durumlarda öğrencilerin bu yöntemden yararlanmaları söz konusu olamaz.
Grup Tartışması Yönteminin Öğrenciler Açısından Faydaları: Bu yöntemde öğrenciler bilgilerini, fikirlerini ve  düşüncelerini açıkça ortaya koyma imkanına kavuştukları için sorunları daha iyi anlar, tanımlar ve çözüm yolları  önerirler.
Grup Tartışması Yöntemi Hangi Öğrencilere Uygulanamaz? Anlamlı bir tartışma için gerekli bilgi ve olgunluğa  sahip olmayan öğrencilerle bu yöntem uygulanamaz.
Grup Tartışması Yönteminde Grup Sayısı: Grup tartışması yöntemi genellikle küçük gruplarda daha etkin olarak kullanılabilen bir yöntemdir. Eğer öğrencilerin bazıları dinleyici olarak yer almayacaksa 20-25’den fazla öğrencinin  olduğu sınıflarda uygulanması önerilmemektedir. 
Panel: Bu yöntemde oluşturulan bir grubun üyeleri belli bir konu ya da sorun üzerinde araştırma yaparlar. 
Buldukları verileri incelerler ve bu ön hazırlıktan yararlanarak görüşlerini sırayla açıklarlar. 
Genellikle öğretmen ya da bir akran panel başkanlığını üstlenir. 
Toplantıda ayrılan süre bitinceye kadar başkan konuşmacılara (eşit sürelerle) konuşma hakkı tanır. 
Yine öğretmen isterse panelden sonra konuyu tüm sınıfta tartışabilir.
Münazara: Birbirine zıt görüşler içeren bir konuda iki farklı grup oluşturulur ve her grup kendi görüşünü belli zaman  birimleri içinde tarafsız bir dinleyici grubuna anlatır.
Amaç, kendi tarafının görüşlerini doğru, diğer tarafınkileri yanlış göstermektir.
Münazarada genellikle bir de dinleyici grup olur. Bu grup beğendikleri konuşmacıları alkışlayarak jüriyi etkilemeye  çalışırlar. 
Fazla bilimsel olmamakla birlikte bir fikri savunma, söz ustalığı, çabuk cevap hazırlama gibi yetenekleri geliştirdiği 
için sıklıkla kullanılan bir yöntemdir.
Sempozyum: Önceden belirlenmiş ve hatta yazılı olarak tartışmaya katılacaklara duyurulmuş bir konu üzerinde,  uzman kişiler tarafından konunun değişik yönlerinin genelde 15 dakikalık sunumlar olarak büyük dinleyici kitleye  sunulmasıdır. 
Oturuma katılacak kişiler 5-6 kişi olabilir. 
Uzman kişilerin sundukları ve çoğu zaman yazılı olarak da düzenleme kuruluna verdikleri konuşmalarına “tebliğ” 
denir. 
Bazı sempozyumlarda tebliğlerin hepsi yazılı olarak sunulmaz, o anda özet olarak verilebilir.
Daha sonra sempozyum kitabı içinde ayrıntılı olarak yayınlanır.
Grupla Tartışma Yönteminin Yaygın Olarak Kullanılan Şekilleri
1. Panel 2. Münazara 3. Sempozyum 4. Kollekyum 5. Büyük Grup Tartışması
6. Forum 7. Seminer 8. Vızıltı grupları 9. Fikir Taraması 10. Fikir Çemberi
Sabit Oranlı Pekiştirme: 
Organizmanın pekiştireç alması 
için sabit sayıda tepkide 
bulunmasından sonra 
pekiştirilmesidir.
Sabit Aralıklı Pekiştirme: Sergilenen davranışın pekiştirilmesi için belirli bir zaman geçmesinin beklenmesidir.
Örnek: Her 40 dakika da bir teneffüs zilinin çalması.
Kollekyum (Zıt Panel): İki gruptan birinin sadece soru soran, diğerinin ise cevap veren rollerini üstlenmesi ile olur. 
Genelde soru soran grup, dinleyicilerden olur; cevap veren grup ise uzmanlar kuruludur. Soru soran grup daha önce 
konu üzerinde bir hayli hazırlık yapar. 
Sorular genelde dinleyici grubun o konudaki ilgi ve ihtiyaçlarına göre şekillenir. 
Sınıfın yarısı soru soran, diğer yarısı da cevap veren grubu oluşturabilir ya da küçük gruplar oluşturulabilir.
Soruların ve cevapların belli bir konuda olması gerekir.
Eğer iyi düzenlenirse, öğrencilerin ilgisinin canlı olduğu bir ders yapılabilir. Tehlikesi ise, çalışkan birkaç öğrencinin 
gerek soru gerekse cevap grubunda aktiviteyi ele alarak diğerlerinin pasif kalmasıdır.
Büyük Grup Tartışması: Bu yöntemde öğretmen konuyu tüm sınıfın katıldığı bir bir tartışma ortamında işler. 
Tartışmanın yürütücüsü yine öğretmendir. 
Sorular sorar, öğrencilerin görüşlerini açık duruma getirir ve konuyu daha iyi anlamaları için sık sık özetler.
Forum: Küçük bir grubun belli bir konuda geniş bir kitleye uzman bilgisi aktarması (panel) ve daha sonra da 
dinleyicilerden gelecek sorulara cevap vermesidir. 
Dinleyicilerin soruları bazen kısa sözlü soru olarak alınır.
Ancak bu arada uzun açıklamalar yapılarak konu dağıldığı için, forum yöneticisi soruları yazılı olarak alır ve hangi 
kişinin konu alanına giriyorsa o kişiye vererek kısaca cevaplandırılmasını sağlar. 
Sık sık forum toplantıları bir geniş grup tartışmasına dönmektedir.
Seminer: Yükseköğretimde sıklıkla kullanılan bu yöntem değişik biçimlerde uygulanmaktadır. 
En yaygın kullanım biçimi ise yazılan bir tez ya da çalışma üzerinde grupça tartışılmasıdır. 
Üzerinde görüşülecek yazılı materyal iki-üç hafta önceden grup üyelerine dağıtılır. 
Böylece grup üyeleri çalışmanın üzerinde enine boyuna inceleme yapma olanağına kavuşurlar.
Açık Oturum: Biçim olarak panele benzeyen bu toplantı biçiminde, kişilerin tebliğvari sunuları yoktur. Konu üzerinde  çeşitli defalar söz alarak konuşabilirler. Eğer açık oturuma katılanların sayısı geniş tutulursa veya söz hakkı vermede  herkese eşit davranılmazsa, sık sık hoş olmayan ve kontrolü zor durumlar meydana gelebilir.
Vızıltı Grupları: Vızıltı grupları çeşitli şekillerde oluşturulur. Örneğin; “vızıltı 22” de iki öğrenci bir konu üzerinde 2’şer 
dakika konuşur. “vızıltı 66” da ise 6 öğrenci aynı konu üzerinde 6’şar dakika tartışır. Vızıltı gruplarında önemli olan  belli bir öğrencinin belirli bir süre, bir konu üzerinde tartışması ve sonunda varılan kararların açıklanmasıdır.
Bu tür grup tartışması 4’ le 36 dakika arasında sürebileceği için vızıltı gruplarına “kısa süreli tartışma grupları” da  denilmektedir.
Fikir Taraması: Kısa süreli tartışma grupları türünden olan fikir taramasında 4 – 9 kişiden oluşan gruplarda belli bir  konu üzerinde 5 - 10 dakika konuşulur. 
Burada önemli olan husus yaratıcı düşünce ve soruna değişik çözümler getirmedir. 
Öğretmen fikir taramasından çeşitli biçimlerden yararlanabilir. 
Örneğin; bir ders ya da tartışma ölü noktaya gelir sessizlik başlarsa en iyi yol fikir taramasını başlatmaktır.
Bazen de derse eğlenceli bir başlangıç yapmak için bu yönteme başvurulabilir. 
Örneğin; sınıfa “eski bir elbise askısı elbise ya da palto asmaktan başka ne işe yarar” diye sormak ilgiyi çekecektir. 
Fikir taramasında önemli olan basit bir sorun üzerinde mümkün olduğu kadar kısa bir süre durmaktır. 
Fikir Çemberi: Bu tekniğin uygulanabilmesi için kazandırılacak davranışların en az öğrencilerin kavrama düzeyinde  olması ve öğrencilerin, tartışacakları konunun bilgi ve becerilerine sahip olmaları gereklidir. 
Öğrenci sayısı genellikle 10- 15 civarında olmalıdır.
Grup Tartışma Yöntemlerinden Olan Çember Yöntemi Nasıl Uygulanır?
❖ Önce tartışmayı ve zamanı yönetecek bir lider seçilir, sonra tartışmada görüşleri belirleyip yazacak bir sekreter 
saptanır. 
❖ Öğrenciler çember şeklinde oturtulur. 
❖ Önceden hazırlanan sorular teker teker her öğrenciye sorulur ve onların yanıtlarına sekreter tarafından not verilir. 
Her öğrenciye her defasında 1-2 dakikalık süre verilir. Tartışmanın sonunda ana noktalar vurgulanır. 
❖ Doğru yanıtlar yoksa öğrencilere ipucu verilir.
Devinsel (Psikomotor) Davranışlar: Koşma, zıplama, yazı yazma gibi el göz koordinasyonu ile ilgili her türlü etkinliği kapsamaktadır.
Geçici 
Davranışlar:
Alkol, ilaç vs 
etkisiyle oluşan 
kısa süreli 
davranışlardır.
❖ Az önce anlattığımız yöntemler grup tartışmasının en yaygın biçimleridir. 
❖ Bunlar yalnız başlarına kullanılabileceği gibi diğer yöntemlerle birlikte de kullanılabilmektedir. Grup Tartışma Yönteminin Etkin Bir Şekilde Uygulanabilmesi Nasıl Sağlanır? Bu yöntem için zaman ve ön  hazırlık gereklidir.
Tartışmanın yapılacağı mekân tartışmanın çeşidine göre ayarlanmalıdır. Bu yöntemin kalabalık sınıflarda uygulanması oldukça zordur.
Grup Tartışma Yönteminin Faydaları:
❖ Tartışma, birlikte yaşamanın getirdiği bir şeydir. İnsanların toplumsal hayatını geliştirir; onlarda yardımlaşma ve 
arkadaşlık duygularının ilerlemesini sağlar.
❖ Çocukları, daha sonra yetişkin birer üye olarak katılacakları demokratik toplumun tartışmalarına hazırlar.
❖ Katılanlara, tartışma sanatını öğretir.
❖ Çocukları karşıt düşünceleri tahammül ve hoşgörü ile karşılamaya alıştırır.
❖ Çocukların eleştiri yapma ve eleştirileri hoşgörü ile karşılama yetenekleri de gelişir.
❖ Öğrenci kendini kontrol etmeyi, disiplinli davranmayı öğrenir. 
❖ Bu yöntemin ilkelerine uygun bir şekilde uygulanması çocuklarda sorumluluk duygusu geliştirir; Çocuklara kendi haklarını nazik bir şekilde savunmayı öğretir.
❖ Kişilere, haklı oldukları konularda bile kırıcı olmamayı, nazik olmayı öğretir.
❖ Tartışma grupları içinde öğrenciler aidiyet, arkadaşlık, dayanışma gibi yüksek sosyal duyguları öğrenir ve  geliştirirler. 
❖ Tartışma, öğrencilerin dil gelişimlerini sağlayan en iyi metotlardan biridir.
❖ Öğrenci bu metot sayesinde hem karşısındakilerin konuşmasını doğru anlamayı hem de kendi duygu, düşünce 
ve deneyimlerini en doğru ve etkili şekilde anlatmayı öğrenir.
LABORATUVAR YÖNTEMİ: Bu yöntem ilke ve yöntemlerin pratikte uygulanması için kullanılan bir tekniktir. 
Laboratuvar Yönteminin Amacı: El becerisini geliştirmek, gerekli bilgiyi elde etmek, düşünme gücünü ve gözlem  becerisini geliştirmek amacıyla kullanılır.
Laboratuvar Çalışmaları Kaç Aşamada Gerçekleşir? a) Planlama, b) Uygulama, c) Özetleme ve değerlendirme  olmak üzere üç aşamadır. 
Laboratuvar Yönteminin Avantajları Nelerdir? Bu öğretim yönteminde yanlışlıklar hemen düzeltilebilir, her  öğrenciye kişisel destek ve yardım sunulur.
Laboratuvar Yönteminin Dezavantajları Nelerdir?
❖ Laboratuvar yöntemi, diğer tekniklerin çoğuna oranla masraflıdır.
❖ Diğer teknikler kadar bilgi edinilmeye uygun değildir.
❖ Laboratuvarlar genellikle az sayıda öğrencinin aktif olabileceği büyüklüklerde olduklarından bir kısım öğrenciler  pasif kalabilirler.
❖ Zaman kaybı önlenemeyebilir.
❖ Aktif olmayan öğrencilerin istenmeyen alışkanlıklar edinmelerine neden olabilir.
ÖRNEK OLAY İNCELEMESİ

Öğrencilerin sorunlu bir olaya aktif olarak katılmalarını gerektiren bir yöntemdir. 
❖ Öğrenciler bizzat katıldıkları ve hoşlandıkları eylemlerden daha fazla tecrübe kazanırlar.
Örnek Olay İncelemesi Yönteminde Örnek Olaylar Nerelerden Elde Edilir? Örnek olaylar görsel, yazılı birçok  kaynaktan derlenebilir. 
❖ Öğrenciler veya öğretmen, bir trafik kazasını, bir çevre sorununu, bir spor kavgasını veya dostluğunu, tıbbî veya  hukukî bir olayı sözel olarak veya resim, film gibi tekniklerle sınıfa getirirler.
Örnek Olay İncelemesi Yönteminin Uygulanışı Nasıldır?
❖ Örnek olayla ilgili kısa bir sunumdan sonra öğrenciler bu konu hakkındaki fikirlerini, yani olayın nedenlerini, 
gelişimini ve mümkün sonuçlarını ortaya koyup tartışırlar. 
❖ Seçilen olay iyi bir olay ise bunun geliştirilip yaygınlaştırılması yolları, kötü bir olay ise bunun engellenmesi ve 
düzeltilmesi yolları hep beraber ortaya konmaya çalışılır. 
❖ Örnek olay incelemesi öğrencilerin sorunlu bir olaya aktif olarak katılmalarını gerektiren bir, yöntemdir. 
İstendik Davranışlar: Planlı eğitim  sonucu ya da gelişigüzel  kültürlenme süresi sonunda ortaya  çıkan öğrenilmiş davranışlardır.
İstenmedik Davranışlar: 
Hatalı eğitim ya da kötü kültürlenme sonucu  ortaya çıkan öğrenilmiş davranışlardır.
Gardner’a göre zeka, bir ya  da daha fazla kültürde  değeri olan bir ürüne şekil  verme yeteneğidir.
❖ Sorunlu olay gerçek ya da hayali olabilir.
❖ Olayı anlatan ve gerekli verileri kapsayan bir rapor üzerinde çalışan öğrenciler, olayı öğrenir, verileri analiz eder, 
sorunu değerlendirirler.
❖ Tartışarak olayın nedenlerine ya da çözümüne ilişkin öneriler getirirler. 
❖ Bu yöntemin uygulanması esnasında, öğrenciler belli bir sorunla ilgilendikleri için ilgi ve güdüleri genellikle n yüksektir.
Örnek Olay İncelemesi Yönteminin Faydaları:
❖ Öğrenciler ders kitabı dışındaki materyallerden de yararlanma imkânı bulabilirler.
❖ Tüm öğrencilerin tartışmalara katılmaları sağlanır. 
❖ Problem çözme yeteneği geliştirilir.
❖ Konuları kavrama, anlama yeteneği geliştirilir. 
❖ Öğrencilere diğer öğrencilerle çalışma imkânı sağlanır.
Örnek Olay İncelemesi Yönteminde Uygulamada Görülen Sınırlılıkları:
❖ Bu yöntemin uygulanması uzun zaman alır.
❖ Öğretmenin önceden çok iyi hazırlanmasını gerektirir.
❖ Kalabalık sınıflarda uygulanması zordur.
❖ Öğretmenin grup liderliği yapamayacağı durumlarda olayın ayrıntılarını bilen bir lidere ihtiyaç duyulur.
❖ İncelenmesi düşünülen olaya tam olarak uyan bir örnek olay yazmak bazen güç olabilir.
❖ Öğrencilerin bazıları bu tür etkinliklere katılmayabilirler.
❖ Tartışmaları yönetmede ve değerlendirmede zorluklarla karşılaşılabilir.
PROBLEM ÇÖZME YÖNTEMİ: Problem çözme yöntemi öğrencinin aktif olarak katıldığı, bilgi ve duygusal öğrenmenin bir arada olduğu bir öğretim metodudur. 
Problem çözme metodu ile öğretim yaklaşımı, aslında bilimsel araştırma metotlarını işaret etmektedir.
John Dewey’ in “Yapıcı ve Yaratıcı Düşünce” Modeline Göre, Problem Çözme Ana Aşamaları Nelerdir?
 Problem Çözme Metodu İlkelerine Uyarak Uygun Bir Şekilde Uygulandığında Öğrencilere Faydaları Nelerdir?
❖ Öğrenciler ilerde karşılaşacakları problemleri, bilimsel metotla nasıl çözümleyebileceklerini öğrenirler.
❖ Öğrencilere problemleri nasıl algılayıp, onlar üzerinde nasıl düşüneceklerini (akıl yürütmeyi, en isabetli kararı  seçmeyi, sebep-sonuç ilişkilerini düşünmeyi) bir alışkanlık olarak kazandırır. 
❖ Öğrencileri, “zan” larıyla değil bilgileriyle hareket ettirmeye alıştırır.
❖ Öğrenciler ders kitaplarının dışındaki yazılı kaynaklara ve kaynak kişilere ulaşmayı öğrenirler.
❖ Çok çeşitli kaynaklardan elde edilen bilgilerin doğruluğu karşılaştırma yöntemi ile bulunmaya çalışılır.
❖ Öğrencinin aktif olarak katıldığı, bilgi ve duygusal öğrenmenin bir arada olduğu bir öğretim metodudur.
❖ Öğrencilere kendine güven ve sorumluluk kazandırır.
❖ Öğrenciler plânlı ve düzenli çalışmaya alışırlar. Problem Çözme Metodunda Karşılaşılabilecek Çeşitli Sorunlar Nelerdir?
❖ Öğrenciler, bazı problemleri algılayacak veya doğru algılayacak olgunluğa erişememiş veya o tür şartlar içinde  yaşamıyor olabilirler. 
❖ Problemin çözümü için gerekli kaynaklar ve araç-gereç bulunmayabilir.
❖ Öğrencilere maddî birtakım külfetler yükleyebilir. Problemin çözümü için çok zaman ve emek gerekebilir ve elde  edilen sonuç bunlara değmeyebilir.
❖ Bu metotta, öğrenmenin değerlendirilmesi zordur.
1. Problemi Tanıma 4. Sonuca Ulaşma
2. Geçici Hipotezler Formüle Etme 5. Sonuçları Test Etme
3. Veri Toplama, Organize Etme, Değerlendirme ve Açıklama
Not: Bilişsel kuramlara göre öğrenme doğrudan gözlemlenemeyen zihinsel bir süreçtir. Bu akımın temsilcileri olan Gestalt Okulu  psikologları, Piaget ve Bruner’e göre, öğrenme kişinin davranımda bulunma kapasitesinin gelişmesidir. Bilişsel kuramlara göre  davranışçıların davranışta değişme olarak tanımladığı şey gerçekte kişinin zihninde meydana gelen öğrenme yansımasıdır.
Benlik Gelişimi: Benlik gelişimi  bireyin kendisini değerli bir insan  olarak hissetmesini, kapasitesine  güvenmesini ve farklılıklarına değer  vermesini vurgular. Benlik gelişiminin  sonul hedefi kendini gerçekleştiren  insandır. Kendini gerçekleştiren insan,  kendini ve başkalarını olduğu gibi  kabul eder. Özerktir, yaratıcıdır ve  yaşamdan zevk alır. Kendisi ve  çevresi ile barışıktır, demokratik  tutumlara sahiptir. Okul ortamı küçük  yaşlardaki çocukların benlik gelişimi  üzerinde büyük etki yapar.
Davranış: Bir varlığın direkt ya da  dolaylı olarak gözlemlenebilen her  türlü etkinliğe davranış denir.
DİĞER ÖĞRETİM YÖNTEMLERİ:

Eğitim-öğretim sürecinde kullanılan başka öğretim yöntemlerine de rastlamak 
mümkündür. 
❖ İş başında eğitim, ekiple öğretim, programlı öğretim ve mikro öğretim yöntemi, diğer öğretim yöntemleri olarak ta 
kabul edilir.
İşbaşında Eğitim: Özellikle beceri gerektiren işlerde çalışacak veya çalışmakta olan bireyleri, işin gereklerine uygun 
olarak yetiştirmek amacıyla yaygın olarak kullanılan bir yöntemdir. 
❖ Bu yöntem yaparak yaşayarak öğrenmeyi temel alır. 
❖ İşbaşında eğitim sürecinde, öğrenen kişi işte ve işyerinde deneyim kazanır, işi bizzat yaparak gerektiği biçimde 
öğrenir.
Ekiple Öğretim: İki ya da daha fazla sayıda öğretmen ve diğer görevli kişilerin, öğretim etkinliklerini planlama, sunma  ve değerlendirme şeklinde anlamlı ve sistematik bir iş birliği içinde çalışmalarıdır. Programlı Öğretim: Bireysel, kendi kendine öğrenme yöntemi olarak kabul edilmektedir. 
❖ Bilginin özel parçalara veya temel öğelere ayrılarak belirli bir sıraya göre düzenlenip bireysel esasa göre  mdüzenlenmesidir. 
❖ Sınıfsız okul, bireysel olarak formüle edilmiş öğretim, modüler programlama ve bilgisayar destekli öğretim gibi  yeni yaklaşımlar, programlı öğretim yönteminin kullanılmasına örnek verilebilir. Mikro Öğretim: Önceden belirlenmiş kritik öğretim becerilerinin kontrollü bir ortamda öğretmen adaylarınca  kazanılmasına yönelik bir eğitim teknolojisi uygulaması olarak tanımlanabilir.  Bu yöntemde öğrenciler, kalabalık sınıfın karmaşık ortamıyla karşılaşmadan, bu ortamın öğelerini parçalar halinde  deneyerek öğrenirler.
Bir Öğretim Metodunun Seçimini Etkileyen Faktörler Nelerdir?
Dersin Muhtevası: Dersin içindeki konuların tabiatı, çoğu kez öğretim metodunun en kuvvetli belirleyicisidir.
❖ Fizik-Kimya derslerindeki bazı konular doğrudan laboratuvar çalışması gerektirebilir. 
❖ Edebiyat dersinde bazı edebi eserlerin okunup ev ödevi şeklinde hazırlanması veya bazen eski metinlerin okunup 
açıklanması gereklidir.
❖ Konu, hangi metotla en iyi şekilde öğretilebilecekse, o metot kullanılmalıdır.
Öğrencilerin Özellikleri: Öğrencilerin yaş, cinsiyet, yetenek ve ilgileri, motivasyonları, ailelerin sosyo-ekonomik ve  kültürel özellikleri, öğrencilerin içinde yetiştikleri çevre v.s. metot seçiminde etkili olabilir. 
❖ İyi yetişmiş bir öğretmen, sınıftaki öğrencilerin özelliklerine göre, gerektiğinde değişik metotları uygulayabilmelidir.
Öğretmenin Özellikleri: Ders metodunu öğretmen seçtiği için, bu seçimde onun özelliklerinin de etkili olacağı son 
derece açıktır. 
❖ Değişik öğretmen tipleri vardır: teorik tip, dindar tip, ekonomik tip, politik tip, estetik tip v.s. 
❖ Her tipin değişik yaklaşım ve davranışları, değişik metotları olabilir. 
❖ Ayrıca öğretmenin yaşı, cinsiyeti, mezun olduğu okul, kıdemi, o günkü motivasyonu ve psikolojik durumu da 
öğretim metodu seçimini etkilemektedir.
Öğretim Araç-Gereçlerinin Durumu: Okulda ders araçlarının olup olmaması da öğretim metodu seçimini etkiler. 
❖ Bilgisayar, tepegöz, slayt, projeksiyon, epidiyaskop, laboratuvar, TV-video, iyi bir kütüphane gibi bir öğretim için 
çok gerekli olan dersin esas araç-gereçlerinin veya yardımcı aletlerin olup olmaması dersteki
metot seçimini etkiler.

Not: Davranışçı Kuramların Öğretim İlkeleri
Davranışçı yaklaşımların daha çok psikomotor davranışların öğrenmesine açıklık getirdiği kabul edilir. Bu kuramların öğretim ilkeleri aşağıdaki gibi 
özetlenebilir (Fidan ve Erden, 1993):
1. Yaparak öğrenme esastır. Öğrenci öğrenme sürecinde aktif olmalıdır. Öğrenmede öğrencinin yaparak öğrenmesi esastır. Çünkü, öğrenci kendi 
yaptığı ile öğrenir.
2. Öğrenmede pekiştirme önemli bir yer tutar. Pekiştirme, davranışların tekrar edilme sıklığını arttıran uyarıcıların verilmesi işlemidir. Davranışlar, 
onları izleyen sonuçlardan etkilenir ve onlarla değiştirilir.
3. Becerilerin kazanılmasında ve öğrenilenlerin kalıcılığının sağlanmasında tekrar önemlidir. İnsan, konuşma, yabancı dil, müzik aleti çalma vb. 
becerileri tekrar yapmadan öğrenemez. Tekrar, öğrenmede gelişmeyi sağladığı sürece yararlıdır.
4. Öğrenmede güdülenmenin çok önemli bir yeri vardır. Öğrencinin bir davranışı öğrenebilmesi için o davranışı yapmaya istekli olması lazımdır. 
Bu nedenle, olumlu pekiştirme güdüleyici bir etkiye sahiptir

Alıntı

Uzman Öğretmenlik ve Başöğretmenlik Grubumuza Üye olarak Tüm Gelişmelerden Haberdar Olabilirsiniz 
 

En güncel gelişmelerden hemen haberdar olmak için Telegram kanalımıza katılın!

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Üye Ol

banner13